Tajemnicze pierścienie ziemi w Australii

Na obrzeżach Melbourne, w regionie Sunbury, skrywa się jedno z najciekawszych archeologicznych odkryć Australii. Tajemnicze pierścienie ziemi, przez dekady uważane za formacje naturalne, okazują się dowodem tysącletniej działalności człowieka. Te monumentalne struktury, stworzone przez lud Wurundjeri Woi-wurrung, ukazują nie tylko mistrzostwo inżynieryjne, ale również głębokie powiązanie z krajobrazem kulturowym i duchowym tego regionu.

Pierścienie ziemi w Sunbury zostały stworzone przez lud Wurundjeri Woi-wurrung między 590 a 1400 lat temu. Konstrukcja tych pierścieni polegała na wykopywaniu ziemi i formowaniu jej w okręgi o średnicy dochodzącej do kilkuset metrów. W kulturze Aborygenów, ziemia („biik wurrdha”) jest pojęciem obejmującym nie tylko grunt, ale także wodę, niebo i duchowość przodków.

Pierwsze prace badawcze na obszarze pierścieni Sunbury rozpoczęły się już w 1979 roku pod kierunkiem archeologa Davida Frankela. Wówczas zidentyfikowano te miejsca jako ślad po działalności ludzkiej, jednak ich znaczenie kulturowe i skala pozostawały niedocenione. Dopiero niedawne badania, prowadzone w latach 2021–2022 przez plemię Wurundjeri Woi-wurrung we współpracy z archeologami, rzuciły nowe światło na te struktury.

W 2022 roku przeprowadzono wykopaliska w miejscu znanym jako Sunbury Ring G, które miało szczególną wartość ceremonialną. Podczas badań odkryto 166 artefaktów kamiennych, które dostarczyły informacji na temat życia codziennego, rzemiosła oraz praktyk rytualnych ludzi Woi-wurrung. Datowanie radiowęglowe osadów pozwoliło precyzyjnie określić czas powstania pierścieni.

Pierścienie w Sunbury wyróżniają się swoją precyzją i rozmachem. Ich budowa wymagała zaawansowanej wiedzy na temat geometrii i organizacji pracy. Aby stworzyć tak duże struktury, mieszkańcy musieli współpracować w grupach, co świadczy o wysokim stopniu organizacji społecznej.

Funkcje tych pierścieni były wielowymiarowe. Poza funkcją ceremonialną mogły służyć jako miejsca edukacji, spotkań plemiennych czy obserwacji astronomicznych. Używane narzędzia kamienne, ozdoby z pór, a także resztki roślin i zwierząt wskazują, że na tych terenach odbywały się także codzienne czynności, takie jak przygotowywanie pożywienia czy wytwarzanie przedmiotów użytkowych.

Pierścienie zagrożone są przez rozwój urbanistyczny i zmiany klimatu. Dawniej w całej Australii istniały setki pierścieni ziemi, z czego obecnie pozostało jedynie około 100. Na terenie stanu Wiktoria, oprócz Sunbury, zidentyfikowano zaledwie kilka takich obiektów.

Współczesne badania koncentrują się nie tylko na dokumentowaniu tych miejsc, ale także na ich ochronie. Wurundjeri Woi-wurrung aktywnie działają na rzecz zachowania swojego dziedzictwa, współpracując z władzami lokalnymi i archeologami.

Podobne pierścienie ziemi odkryto również w innych częściach świata, takich jak Anglia czy Kambodża. Jednak australijskie struktury wyróżniają się unikalnym kontekstem kulturowym, związanym z tradycjami Aborygenów.

źródło:

https://doi.org/10.1080/03122417.2024.2428019